Na Pomorzu trwają formalne przygotowania do uruchomienia Związku Metropolitalnego obejmującego 61 gmin i powiatów oraz około 1,5–1,6 mln mieszkańców. Ustawa weszła w życie 31 lipca 2026 r., a 18 sierpnia członkowie Obszaru Metropolitalnego Gdańsk-Gdynia-Sopot jednogłośnie podjęli uchwałę o przekształceniu stowarzyszenia w związek. Związek ma rozpocząć działalność 1 stycznia 2027 r., o ile lokalne rady przyjmą wymagane uchwały.
Czym ma się zajmować metropolia i skąd wejdą pieniądze?
Związek Metropolitalny ma pełnić funkcję koordynacyjną w zadaniach przekraczających granice pojedynczych samorządów. Priorytetami są organizacja transportu publicznego, planowanie przestrzenne, ochrona środowiska i wspieranie rozwoju gospodarczego. Mechanizm finansowania obejmuje udział w podatku PIT, składki samorządów oraz środki zewnętrzne. Różne publikacje podają, że na start z budżetu państwa mogą trafić kwoty rzędu kilkuset milionów złotych rocznie — warianty mówią o około 125–150 mln zł w pierwszym roku i docelowo do 500 mln zł w kolejnych latach.
Jak ma wyglądać bilet metropolitalny?
Zgodnie z zapisami ustawy związek ma wprowadzić zintegrowany system taryfowo-biletowy obejmujący przewozy metropolitalne. Pierwszy etap ma polegać na integracji istniejących systemów miejskich — wymieniane są m.in. ZTM w Gdańsku, ZKM w Gdyni oraz MZK Wejherowo — a następnie rozszerzeniu oferty o innych operatorów, w tym prywatnych. Celem jest, aby pasażer kupił jeden bilet i mógł korzystać z autobusów, tramwajów, trolejbusów oraz pociągów regionalnych i metropolitalnych bez konieczności zastanawiania się, kto organizuje dany kurs.
Co z systemem FALA i technologią sprzedaży biletów?
System FALA pełni dziś funkcję technicznego rozwiązania płatniczego dla części przewoźników regionu. Eksperci i przedstawiciele OMGGS podkreślają, że FALA nie była integratorem wszystkich usług transportowych. W praktyce FALA może zostać wykorzystana jako jedno z narzędzi do sprzedaży i rozliczeń, ale decyzja wymaga analiz organizacyjnych, prawnych, technicznych i rozmów z właścicielami spółki. Związek musi wybrać rozwiązanie zapewniające sprzedaż, rozliczenia i obsługę pasażera na całym obszarze metropolitalnym.
Głos mieszkańców i harmonogram konsultacji
Obszar Metropolitalny Gdańsk-Gdynia-Sopot prowadzi cykl spotkań informacyjnych i ankietę online wśród mieszkańców. Pierwsze spotkanie informacyjno-konsultacyjne odbyło się 18 sierpnia na Uniwersytecie Gdańskim i zgromadziło blisko 300 osób. Ankieta była dostępna do 13 września 2026 r.; dodatkowe konsultacje zaplanowano w kilkunastu miejscach regionu między sierpniem a październikiem 2026 r. Organizatorzy wskazują, że uwagi mieszkańców trafią do prac nad metropolitalnym planem transportowym i modelem taryfowym. Informacje oraz ankieta dostępne są na metropoliagdansk.pl.
Proces formalny wymaga, by co najmniej 70 proc. jednostek samorządowych wyraziło pozytywną opinię o przystąpieniu do związku. Po zebraniu tych uchwał Gdańsk wystąpi z wnioskiem o utworzenie związku do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji.