Na Westerplatte, przy Pomniku Obrońców Wybrzeża, 1 września 2026 roku zgromadzili się mieszkańcy, harcerze, żołnierze Wojska Polskiego oraz przedstawiciele władz państwowych i samorządowych. Uroczystość rozpoczęła się o 4:45 syrenami alarmowymi, po czym nastąpiło podniesienie flagi, zapalenie Znicza Pokoju, odczytanie Apelu Poległych i oddanie salwy honorowej.
Jak wyglądał poranny program uroczystości?
Program otworzyły działania ceremonialne: podniesienie flagi państwowej, Hymn Rzeczypospolitej Polskiej oraz Apel Pamięci wygłoszony przez przedstawiciela Dowództwa Garnizonu. Harcerze odczytali Przesłanie Westerplatte, a następnie odbyła się wspólna modlitwa ekumeniczna i wykonanie Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego. W kolejnym etapie przedstawiciele państwa wygłosili okolicznościowe przemówienia.
Co mówili przywódcy?
Prezydent RP Karol Nawrocki przypomniał o roli obrońców Westerplatte jako symbolem oporu i wystąpił z apelem o wsparcie rządu w staraniach o reparacje; podkreślił potrzebę prawdy i odpowiedzialności wobec przeszłości. Premier Donald Tusk odniósł się do lekcji historii w kontekście współczesnych zagrożeń i zaapelował o międzynarodową solidarność wobec agresji ze strony Rosji. Wicepremier i minister obrony Władysław Kosiniak-Kamysz mówił o znaczeniu budowy sił obronnych, wskazując na liczbę żołnierzy oraz nakłady na bezpieczeństwo. Prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz przypomniała o tragicznym wpływie konfliktów na ludność cywilną.
Jak dojechać i organizacja ruchu 1 września?
Zarząd Transportu Miejskiego uruchomił bezpłatne linie dowozowe oznaczone W1–W9, które zawiozły uczestników na przystanek Muzeum Westerplatte – Terminal Promowy w godzinach między 03:32 a 03:47. Po zakończeniu uroczystości część autobusów (linie W9 i W58) zapewniła powrót. Na teren wydarzenia nie dopuszcza się ruchu samochodów prywatnych bez specjalnych przepustek. Dla osób przyjeżdżających samochodem przygotowano parking przy Polsat Plus Arena Gdańsk z możliwością bezpłatnego pozostawienia pojazdu i przejazdu linią W9; ostatni autobus z parkingu odjechał o 03:37.
Czego dotyczył dalszy program dnia?
Po porannych uroczystościach zaplanowano kolejne spotkania pamięci w różnych punktach Gdańska. W harmonogramie znalazły się uroczystości przy ul. Wałowej (8:30), przy budynku Dyrekcji Kolei (9:00), przy dawnej Victoriaschule (10:00) oraz na Placu Obrońców Poczty Polskiej (12:00–13:30). O 17:00 przewidziano obchodny akt na Cmentarzu Ofiar Terroru Hitlerowskiego – Pomnik Bohaterów Zaspa.
Muzeum II Wojny Światowej zaprosiło na bezpłatne zwiedzanie 1 września w godzinach 10:00–18:00. Na Westerplatte budynek Centrum Obsługi Zwiedzających oraz wystawa „Pamięć w ziemi zapisana. Archeologia Westerplatte” będą dostępne w godzinach 7:00–18:00. Część wydarzeń była transmitowana online na gdansk.pl.
Poranne wystąpienia i ceremonie podkreśliły związek pamięci historycznej z dyskusją o bezpieczeństwie w Europie. Ostatni punkt porannej części obchodów stanowiła wspólna modlitwa i odegranie hymnów.
