Brama Mariacka pełniła funkcję bramy wodnej Głównego Miasta i zamykała wylot ulicy Mariackiej nad Motławą, sąsiadując z Domem Towarzystwa Przyrodniczego. Obiekt zachował formy późnogotyckie i stoi bezpośrednio przy Długim Pobrzeżu, co wiąże go z historyczną zabudową portową miasta.
Historia
Brama powstała prawdopodobnie w ostatniej ćwierci XV wieku; pierwsza wzmianka o niej pochodzi z 1484 roku. W XVI wieku utraciła znaczenie obronne i została przekształcona na mieszkania.
Obiekt doznał poważnych zniszczeń w 1945 roku. Odbudowę przeprowadzono w latach 1958–61, po czym pomieszczenia bramy przeznaczono do użytku Muzeum Archeologicznego.
Architektura i detale
Brama ma plan wydłużonego prostokąta o wymiarach około 25 m × 7,3 m. Wschodnia elewacja flankowana jest masywnymi, ośmiokątnymi wieżyczkami, co odróżnia ją od sąsiedniej Bramy Chlebnickiej i nadaje budowli wyraźną asymetrię.
W przyziemiu znajduje się przejazd; nad nim umieszczono herby. Od strony Motławy widoczny jest herb Królestwa Polskiego otoczony herbami Gdańska i Prus Królewskich w układzie pokłonu heraldycznego. Od strony ulicy Mariackiej herb Gdańska trzymają dwa lwy. Elewacje rozczłonkowano blendami, niektóre z nich są podwójne, a całość nakrywa dwuspadowy dach z kalenicą równoległą do Motławy.
Zmiany po odbudowie i upamiętnienia
Podczas powojennej odbudowy dodano schodkowe szczyty nad przejazdami, zwieńczone krenelażem. W trakcie prac powiązano wnętrza bramy z sąsiednim Domem Towarzystwa Przyrodniczego, co zmieniło układ użytkowy obiektu.
W 1998 roku od strony Motławy wmurowano tablicę upamiętniającą Alexandra von Humboldta i jego związki z Gdańskiem, w tym honorowe członkostwo w miejscowym Towarzystwie Przyrodniczym.
Informacje praktyczne
- Adres: Mariacka 28/30, 80-833 Gdańsk — wyznacz trasę w Google Maps
- Ocena w Mapach Google: 4,8 (1 497 opinii)
