| Dane podstawowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Anna Marzena Adamska-Gallant |
| Data urodzenia | 26 kwietnia 1975 |
| Miejsce urodzenia | Gdańsk |
| Zawód | prawniczka, doktor nauk prawnych, sędzia |
| Wykształcenie | |
| Magister | Uniwersytet Gdański (1993–1998) |
| Studia podyplomowe | Prawo własności intelektualnej, Uniwersytet Jagielloński (2010–2011) |
| Doktorat | Uniwersytet Wrocławski (2022) |
| Kariera | |
| Orzekanie w Polsce | Sąd Rejonowy w Gdańsku; Biała Podlaska; Lublin (2001–2013) |
| Praca za granicą | Sądy w Kosowie (sędzia I instancji 2013–2015; Sąd Najwyższy Kosowa 2015–2018) |
| Międzynarodowe projekty | ekspertka dla Expertise France, Rady Europy, Komisji Weneckiej, Banku Światowego; kierowanie komponentem reformy sądownictwa w Ukrainie (2018–2023) |
| Wybór na ETPC | |
| Data wyboru | 1 października 2024 |
| Początek kadencji | 16 grudnia 2024 (kadencja 9 lat) |
| Języki | |
| Biegle | angielski, francuski, ukraiński |
| Komunikatywnie | serbski, chorwacki, rosyjski |
Anna Adamska-Gallant jest prawniczką specjalizującą się w prawach człowieka, prawie karnym i wymiarze sprawiedliwości. W 2024 roku objęła stanowisko sędzi Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.
Życiorys i wykształcenie
W latach 1993–1998 odbyła studia prawnicze na Uniwersytecie Gdańskim, uzyskując tytuł magistra. W tym okresie uczestniczyła także w kursie prawa angielskiego i europejskiego współprowadzonym przez Uniwersytet Gdański i University of Cambridge (1996–1998). W 2010–2011 ukończyła studia podyplomowe z prawa własności intelektualnej i przemysłowej na Uniwersytecie Jagiellońskim.
Stopień doktora nauk prawnych uzyskała w 2022 na Uniwersytecie Wrocławskim. Napisała dysertację pod kierunkiem Macieja Szostaka zatytułowaną „Instytucja tzw. świadka wrażliwego. Analiza prawno-kryminalistyczna na podstawie praktyki międzynarodowych trybunałów karnych i sądów hybrydowych”.
Kariera zawodowa w Polsce i za granicą
Pracę w sądownictwie zaczynała jako asesorka w Sądzie Rejonowym w Gdańsku (czerwiec 2001–maj 2002), a następnie była zatrudniona w Białej Podlaskiej. W grudniu 2003 otrzymała nominację na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej. Od lutego 2004 do lutego 2013 orzekała w Sądzie Rejonowym w Lublinie (po reorganizacji – Lublin-Zachód). W tym czasie skierowała trzy pytania prawne do Trybunału Konstytucyjnego (sprawy P 3/06, P 11/09, P 24/07) oraz była delegowana do Departamentu Strategii Ministerstwa Sprawiedliwości (maj 2012–luty 2013).
W latach 2009–2013 pełniła funkcję prezeski regionalnego oddziału Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia”, a w 2010–2012 była członkinią zarządu krajowego tego stowarzyszenia.
W 2013 przeszła do pracy w Kosowie, gdzie orzekała w sądzie pierwszej instancji w sprawach dotyczących zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości (2013–2015). W maju 2015 została sędzią Sądu Najwyższego Kosowa i pełniła tę funkcję do czerwca 2018.
Działalność ekspercka, dydaktyczna i prywatna praktyka
Po powrocie z Kosowa pracowała jako niezależna ekspertka do spraw wymiaru sprawiedliwości i rządów prawa dla organizacji takich jak Expertise France, Rada Europy, Komisja Wenecka czy Bank Światowy. W ramach projektu EU Pravo-Justice Ukraine kierowała komponentem dotyczącym reformy sądownictwa w Ukrainie w latach 2018–2023.
W 2021 prezydent Wołodymyr Zełenski powołał ją do Rady Ekspertów ds. Reformy Sądownictwa w Ukrainie. Była wykładowczynią w Katedrze Kryminologii i Bezpieczeństwa Uniwersytetu Wrocławskiego (2021–2024). Działała jako ekspertka w Centrum Badania nad Handlem Ludźmi UWr oraz uczestniczyła w projekcie EU4FAST na Bałkanach Zachodnich. W latach 2021–2024 prowadziła kancelarię adwokacką w Lublinie, specjalizującą się w prawie karnym, prawach człowieka i międzynarodowym prawie karnym.
Wybór na sędzię Europejskiego Trybunału Praw Człowieka
Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy wybrało Annę Adamską-Gallant na stanowisko sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka 1 października 2024. Jej dziewięcioletnia kadencja rozpoczęła się 16 grudnia 2024. Zastąpiła Krzysztofa Wojtyczka i została czwartą sędzią z Polski pełniącą to stanowisko.
Pozostała działalność i języki
W latach 1999–2001 należała do Unii Wolności i zasiadała w zarządzie regionalnym województwa pomorskiego. Jest założycielką i członkinią Rady Fundacji Project Sunflowers oraz członkinią Stowarzyszenia im. prof. Zbigniewa Hołdy i International Association of Penal Law.
Mówi biegle po angielsku, francusku i ukraińsku. Porozumiewa się w językach serbskim, chorwackim i rosyjskim.